Auteur: Rein Hannik
Boek: Coef. De weg van de waanzin
Datum: 23 oktober 2016

Bijzonderheden:
Non-fictie. Het is het debuut van deze auteur.

Over de auteur:
Op zijn website lees ik dat de auteur (1959) filmrecensent, columnist, copywriter en webredacteur is. Tegenwoordig schrijft hij vooral autobiografische verhalen. Zijn site is sowieso wel een bezoekje waard: er staan honderden filmrecensies (en columns), die hij sinds 1989 geschreven heeft voor diverse media. Coef is zijn debuut en gaat over zijn moeder.

Over het boek:
Een lichtbruin/gele voorzijde. Met een wazige foto van de hoofdpersoon, Coef. Dan in grote gele letters de naam Coef. Daaronder in het wit de ondertitel: De weg van de waanzin. En daaronder in geel de naam van de auteur. Rechts naast de naam van de auteur het logo van uitgeverij IJzer.
Op de grotendeels witte achterzijde een foto van de auteur, gezeten tussen de door zijn moeder (Coef) achtergelaten dozen en documenten. Daarnaast een korte inhoud van het boek.
Het boek heeft 273 pagina’s, in een fijn lettertype en een bladspiegel met een grote rechtermarge. Het verhaal begin met een proloog (die de titel ‘einde’ heeft). Daarna is het verhaal in drie delen opgesplitst; elk deel ook weer in hoofdstukken. Zowel de delen als de hoofdstukken hebben een titel. Deel I heeft 5 hoofdstukken, deel II heeft 4 hoofdstukken en deel III heeft 3 hoofdstukken. Aan het eind nog een epiloog met de titel: de weg. Vervolgens nog een overzicht van alle geraadpleegde bronnen. Het boek bevat een aantal foto’s.

De korte inhoud:

Coef is een gelukkig jong meisje; ze woont met haar ouders in Indië. Het tij keert als ze met haar moeder en zusje in een Jappenkamp komt en haar vader verliest. Nadat ze, na de bevrijding uit het kamp, in Nederland komt, gaat het niet veel beter. Ze vindt Nederland plat en saai. Vervolgens beleeft ze een innige, heftige romance met een getrouwde kunstenaar. Als de man definitief voor zijn gezin kiest, stort ze zich eerst in haar werk en verbindt ze zich nadien aan een student medicijnen. De auteur van het boek, Rein, is de enige jongen in het gezin. Hij heeft een oudere en een jongere zus. En met zijn drieën zijn ze de kinderen van Coef en de huisarts. Hun vader heeft mede daardoor – zeker als de kinderen nog jong zijn - weinig tijd voor zijn gezin. Bovendien heeft hij praktijk aan huis, zodat de patiënten letterlijk door de woning lopen. Coef is creatief en ‘anders’. Geen mens is hetzelfde, en ook geen moeder. Maar Coef is wel een heel lastige vrouw om – zeker als (jong) kind – mee om te gaan. Ze is bij tijden suïcidaal, doet daartoe viermaal een poging en ze staat in ieder geval altijd in het middelpunt van het universum. Zelfs de behandeling van haar trauma is anders dan anders; ze is immers een pupil van dé professor Bastiaans. Hij houdt er bepaald omstreden werkwijzen op na (waaronder het gebruik van LSD).

Mijn mening:

Een zoon die een boek schrijft over zijn moeder. Dat klinkt niet zo bijzonder, maar dat vond ik het in dit geval wel. De zoon heeft in zijn leven regelmatig afstand genomen van zijn ouders en zussen en toch besluit hij, na de dood van zijn moeder, haar aantekeningen, tekeningen en cassettebandjes door te ploegen en haar verhaal te schrijven. In het begin en aan het eind van het boek merk je vooral hoe moeilijk het voor hem was, om met zo’n moeder te leven. Daarom vind ik het erg mooi dat het hele verhaal daar tussen toch zoveel warmte en toch ook een waardering c.q. begrip voor zijn moeder uitstraalt, met name als de auteur zelf ouder wordt. Bloed kruipt waar het niet gaan kan? Schrijnend vond ik dat Coef steeds weer dacht dat ‘vanaf nu alles beter zou worden.’ Helaas bleek dat telkens niet het geval. Waarschijnlijk (mede) door alle filmrecensies die hij heeft geschreven, hanteert Hannik een vlotte pen en is het verhaal zeker niet verstoken van humor. Zwartgallige humor, maar toch.
Jammer, dat ik over een aantal (minder dan tien) in mijn ogen redactionele missers struikelde. Een kniesoor (of redacteur in opleiding) die daar op let; de teksten eromheen zijn daar te mooi en te aangrijpend voor. Ik vind het boek een enorme aanrader. Misschien ben ik mede enthousiast omdat het boek gesitueerd is in een tijdsbeeld dat ik (als bijna leeftijdgenoot) herken. Maar vooral vind ik het, gegeven de omstandigheden, knap dat het geen klaagzang is geworden van een verongelijkte zoon over zijn waanzinnige moeder.
Kortom: Maak tijd en maak kennis met Coef!